مترو؛ رویایی که تحقق نیافت

بررسی رک نویس از دلایل بی ثمر ماندن تلاش نماینده در تحقق یک وعده بزرگ

مترو؛ رویایی که تحقق نیافت

از مهمترین وعده های حسین حق وردی پس از تصاحب کرسی مجلس؛ رویای احداث مترو بود که بررسی ها گویای آن است که تا کنون این رویا تعبیر نشده و آن وعده بزرگ، فعلا تحقق یافتنی نیست.

پایگاه خبری رک نویس اسماعیل بکلیان ـ حسین حق وردی در سال  انتخابات مجلس یازدهم (سال ۹۸) در حالی که رقابت چندان جدی در پیش نداشت، با اکثریت مطلق (!) آرای مردم در حالی وارد مجلس شد که سه رویای بزرگ داشت؛ احداث مترو، ایجاد استان شهریار و افزایش تعداد نمایندگان برای حوزه مشق، که متاسفانه تا کنون هیچکدام تحقق نیافته است.

تلاش و ابتکار حسین حق وردی در ایجاد شرکت متروی غرب استان تهران (در اینجا بیشتر بخوانید) ستودنی است چرا که وی به خوبی می‌دانست؛ شهرداری هایی که بیش از یک میلیون نفر جمعیت دارند قادر خواهند بود که احداث خط مترو را با مشارکت و کمک دولت آغاز نمایند، اما هیچکدام از شهرداری های غرب استان تهران به تنهایی دارای چنین جمعیتی نیستند؛ لذا یک شرکت کنسرسیومی متشکل از ۶ شهرداری تشکیل داد تا توجیهی برای میزان جمعیت باشد.

این ترفند آقای نماینده پاسخ کار را داد و پس از تشکیل شرکت فوق، مطالعات اولیه تکمیل شد، تا آنجا که مسیر خطوط و محل احداث ایستگاه ها هم تقریبا تعیین شد و وعده کلنگ زنی احداث مترو در دهه فجر سال جاری، از سوی آقای نماینده، فرماندار وقت (فاتحی نژاد) و حتی برخی اعضای شورای شهرها هم رسانه ای شد.

با تائید کدام وزیر…؟!

حدود دو ماه پیش (دیماه ۴۰۳) معاون عمرانی استاندار جهت بررسی پروژه های عمرانی شهرستانی به شهریار سفر کرد، پس از بازدید از سطح شهرستان، یک جلسه با حضور معاون استاندار و تمام مدیران شهرستانی در فرمانداری تشکیل شد، مدیرعامل شرکت متروی غرب استان تهران در این جلسه سعی کرد از طرح خود دفاع کند اما با یک سوال از سوی معاون استاندار روبرو شد؛ احداث چنین شرکت و چنان طرحی را کدام وزیر تائید کرده است؟ وی همچنین تلویحا تاکید کرد که شما ابتدا موضوع بررسی های بازرسی را رفع و رجوع کنید بعدا مدعی احداث خط مترو شوید.

اما دومین ایراد وقتی شفاف شد که رئیس شورای اسلامی صباشهر در نطق خود در سفر استاندار تهران به شهرستان شهریار، از وی تقاضای موکد نمود؛ آقای استاندار لطفا موضوع ماده ۲۳ احداث متروی غرب استان تهران را در دستور کار خود قرار دهید تا مشکل هزاران کارگر و کارمندی که روزانه عمر خود را در ترافیک هدر می‌دهند و هزینه زیادی برای سفر به تهران را  می پردازند، مرتفع سازید.

ماده ۲۳ (مطلب مرتبط) که توسط خانم فهیمه صالحی در آن نشست مطرح شد؛ مربوط به قوانین سازمان برنامه و بودجه است. هر طرحی که دولت بخواهد در آن مشارکت داشته باشد، باید مراحل تائید خود را در سازمان برنامه و بودجه در ذیل ماده ۲۳ عملیاتی نماید.

جهل به قانون یا عدم شفافیت با مردم؛

بررسی دو موضوع فوق نشان می دهد؛ مدیرعامل شرکت متروی غرب استان تهران و البته آقای نماینده، احتمالا خوش بینانه کار را پیش برده‌اند و شاید نسبت به این موضوع آگاهی کامل نداشتند، اما جالب اینجاست که هیچگاه در این خصوص با مردم گفتگوی شفافی نداشتند.

از رویای وعده کلنگ زنی مترو نزدیک به یک ماه است که می گذرد، اما هنوز نه مدیرعامل شرکت متروی غرب استان تهران و نه آقای نماینده در این خصوص با رسانه ها سخنی نگفته اند. و البته با توجه به بحران درآمدی دولت، بعید به نظر می رسد این دولت زیر بار چنین وعده هایی برود مگر آنکه او هم خوشبینانه و به اصطلاح الابختکی تائید کند و مانند اسلامشهر، وقتی که باید دنگ و دونگ خود را بپردازد، از زیر بار تعهدات خود شانه خالی کند.

تعظیم شرکت مترو در مقابل شهرداریها

اما چالشی دیگر در مسیر است؛ آقای نماینده کارهای قانونی را هموار ساخته اما تمام هزینه های اجرای این مسیر را باید شهرداری ها بپردازند که به نظر می رسد برخی اعضای شوراهای شهر و شهرداران در مقابل این خواسته آقای نماینده مقاومت کردند و چالش مترو به سیاسی کاری هم رسید.

شهرداری ها در حال حاضر برای گذران روزمره خود و کارهای عمرانی که وظیفه قانونی آنهاست درآمد چندان مناسبی ندارند؛ آسفالت معابر خراب، وضعیت بهداشتی شهر و بوستانهای شهر ضعیف، ایجاد زیرساختهای شهری در کمترین میزان، سیستم حمل و نقل شهری ناکارآمد است و از طرفی برخی هزینه های دولتی هم بر دوش شهرداری ها است و بیشترین درآمد شهرداری ها از محل شهرفروشی است.

با این حساب هزینه چند ده هزار میلیاردی احداث مترو، بار سنگینی است که ممکن است شهر را متلاشی و شهروندان را بیش از پیش کلافه کند و البته شهرداران در تغییر کاربری اراضی واقع در حریم؛ چندان که انتظار داشتند دولت آنها را یاری کند (تا درآمد حاصل از این تغییر کاربریها هزینه مترو شود) چندان که شایسته باشد به مقصود نرسیدند.

در اوایل اسفند ماه بود که شرکت مترو اوضاع را اسفبار دید لذا از شهرداران شش شهر (شهریار، قدس، ملارد، اندیشه، باغستان و صفادشت) که تشکیل دهنده شرکت مترو هستند دعوت کرد تا شخصا عضو هیات مدیره شوند اما در این جلسه فقط سه نفر از شهردار حضور یافتند، البته تمدید دوره ششم شوراهای شهر در آن زمان کاملا مبهم بود و این خود عاملی برای عدم ثبات مدیریت و احتمالا عدم تمایل شهرداران به شرکت در چنین جلسه‌ای بود.

به نظر می رسد اگر زور آقای نماینده به دولت نرسد، شاید با تلاش های سیاسی بخواهد شهرداران را در مسیر کلنگ زنی اجباری مترو قرار دهد. هنوز یادمان نرفته آقای حق وردی پس از انتخابات مجلس اخیر، در اولین سخنرانی خود در مسجد جامع شهریار به برخی شهرداران و اعضای شورای شهر که وی را در انتخابات همراهی نکرده بودند و در تیم رقیب قرار داشتند؛ مضمونی مبنی بر وجود فساد در میان مدیران را مطرح کرد و با شدت تاکید کرد من مقابل آنها خواهم ایستاد.

اما پس از انتخابات دید که همین شهرداران و اعضای شوراهای شهر باید در اجرای مترو همراه وی باشند لذا به نظر می رسد وی از موضع خود مبنی بر مبارزه با فساد برخی مدیران، عقب نشنی کرد و خیلی آرام سکوت را اختیار کرد.

فقط یک نکته دیگر باقی می ماند؛ خطوطی که قرار است توسط شرکت متروی غرب استان تهران احداث شود به ایستگاه متروی ملکی در شهر تهران متصل می شود و راه اندازی این ایستگاه ممکن است تا سال ۱۴۲۰ هم بطول بیانجامد، زیرا همین مسافتی که در غرب استان تهران برای مترو باید ریل گذاری شود، به همان اندازه هم از ایستگاه ملکی تا اتصال به خطوط کلی شهر تهران نیاز به حفاری تونل و ریل گذاری است.

تکلیف مردم چیست؟

قبل از آنکه بند پایانی این گزارش را بخوانید، بهتر است تصریح نمائیم کار آقای حسین حق وردی هرچند بی نقص نبوده اما بهترین راه برای احداث خطوط مترو به حساب می آید اما به نظر می رسد اگر آقای نماینده از تمام ابزار ارتباطی به خوبی استفاده کند شاید رسیدن به مقصود و تحقق رویای ساکنان غرب استان تهران در مسافرت به تهران با مترو بیش از پیش تسهیل شود.

در گزارش های بعدی به راهکارهای احتمالی در مورد کاهش ترافیک خواهیم پرداخت اما دو نکته را شایسته است که مطرح کنیم؛ اول اینکه؛ این رسانه با کمال میل آماده است تا جوابیه آقای نماینده و شرکت مترو و حتی شهرداران و اعضای شورای شهر را منعکس نماید و دوم اینکه مشارکت شما مخاطبان در ارائه نظرات و پیشنهادات در ذیل همین خبر، می تواند ما را در ارائه راهکار یا مطالبات بعدی، بیش از پیش یاری نماید.